Süleyman Deveci: Selim İleri´den „Bu Yaz Ayrılığın İlk Yazı Olacak“

Selim İleri: Bu Yaz Ayrılığın İlk Yazı Olacak

Selim İleri yerli edebiyatın devlerinden biri. O da hani o meşhur ve yalnız diyeceğimiz edebiyatçılar zincirinin önemli yaşayan halkalarından biri. Derdi siyaset, cinsellik, şehvet, milliyetçilik, propaganda olmayan, edebiyatı, anlatı dünyasının zenginliğini, sözcüklerin yılmak bilmez sihirli gücünü ön plana çıkaran, edebi söylemde illa ki direten saygıdeğer bir kalem. Bu Yaz Ayrılığın İlk Yazı Olacak ise bildiğimiz anlamda bir klasik.

Bu Yaz Ayrılığın İlk Yazı Olacak´ı okurken ister istemez Yusuf Atılgan´ın Aylak Adam´ı Bay C. ´yı anımsamadan edemiyoruz. Anı ve otobiyografik roman mı değil minin önemsizliği bir kaç sayfa okunmaya başladığında kendisini unutturuyor. Usta bir edebiyatçının büyülü anlatı dünyasına kaptırıp kendinizi iyi, yeni ve farklı bir romanın alışılagelenden öte bambaşka bir tadını yakalıyoruz. Neresinin kurmaca, hayal ve düş dünyasının ürünü, neresinin gerçek özyaşam öyküsü, incelemesi ve muhabbeti olabileceği meraklılarını oyalayadursun Selim İleri, ağırlığı anlatıya vermiş. Bir romanı okuruyla adeta birlikte yazmış.

si.jpg

Bu Yaz Ayrılığın İlk Yazı Olacak´ın kahramanları da alışılmışın ötesinde sıradışı karakterler: Halit Ziya´nın oğlu Halil Vedad, sanki babası olmasa intihar eden oğlunun herhangi bir önemi, kimliği, kendine ait bir yaşamı yokmuş gibi algılanmasına gizli bir isyan sözkonusu olan. Romanın renkli simalarından komşu Ayyaş Ayhan ile oynak annesi Sevim Hanım ki sürekli kendisinden genç erkeklerle beraber. Kilolu Nur Hanım ile oğlu ve gelini. Yine bir başka apartman sakinleri Sırrı Bey ki kendisi emekli coğrafya öğretmenidir, eşi Vecihe Hanım. Karşıdaki ev dahası apartmanda oturan Madam Ester ile Gülderen Hanım romanın ana kahramanları. Tabi ki yazarın kendisi de Selim İleri olarak yerini almış.

Selim İleri´yi tanımayanların, romana kafayı takanların ilk başlarda hiç de hoşlanacakları bir isim değil üstat. Ama onun kafasına, edebiyat ile olan sadık ve köklü ilişkisine dalındığına onun haddinden fazla ince, narin, sayısız detaya doğal ve sıradan bir ara unsur gibi ele alıp çevresine, eserlerine, içinde bulunduğu ortama edebiyatın güçlü ışıklarını yaydığını görürüz. Bu Yaz Ayrılığın İlk Yazı Olacak´da bu tarzından farklı değil, tersine onu, onun edebiyatın gücünü ön plana çıkaran yaşam felsefesinin alçakgönüllü bir tasdiki. Edebiyatı sevenlerin Selim İleri´yi görmezden gelmeleri mümkün değil.

Ekim 2001 de ilk baskısını yapan roman ödül dahi almış. Her edebiyatseverin başucu kitabı, romanı yapabileceği eser klasik anlatıdan oldukça uzak. Ama bunun rahatsızlık verdiği söylenemez. Selim İleri´nin zengin ruh dünyası anlatı ile alıp götürüyor okurunu. Hiç bitmesini istemediğiniz tümceler, sayfalar, ifadeler arasında tatlı bir yolculuk yaparken yer yer ee artık birşeyler olsun hani derken dahi, sitem etmeyecek kadar rahatsızlık duymuyor okur. İleri romanı ile oynuyormuşcasına kurguyu hikayenin özüne değil anlatının zenginliğine ve gücüne vermiş, ağırlığın yani anlatıda yoğunlaştığı farklı bir üslup, Selim İleri klasiği de diyebiliriz.

Samimi söylemek gerekirse ne Halil Vedad, ne Ayyaş Ayhan, ne Sevim, ne Nur Hanım ile oğlu ve gelini, ne Sırrı Bey ile eşi Vecihe Hanım, ne de Madam Ester ile Gülderen Hanım´ın akibetleri beni ilgilendirdi. Ben anlatının büyülü etkisine kaptırıp kendimi sadece mest oldum. Okurken bitmesini hiç istemediğim çok nadir kitaplarımdan biri oldu bu eser.

Süleyman Deveci

Advertisements

Kommentar verfassen

Trage deine Daten unten ein oder klicke ein Icon um dich einzuloggen:

WordPress.com-Logo

Du kommentierst mit Deinem WordPress.com-Konto. Abmelden / Ändern )

Twitter-Bild

Du kommentierst mit Deinem Twitter-Konto. Abmelden / Ändern )

Facebook-Foto

Du kommentierst mit Deinem Facebook-Konto. Abmelden / Ändern )

Google+ Foto

Du kommentierst mit Deinem Google+-Konto. Abmelden / Ändern )

Verbinde mit %s